Aneirin
Poet of Y GododdinBardd Y GododdinPoet of Y Gododdin, the elegy for the warriors of Catraeth.Bardd Y Gododdin, y farwnad i ryfelwyr Catraeth.
History of WalesHanes Cymru / The Age of PrincesOes y Tywysogion
c. 1146–c. 1223
Gerald of WalesGerallt Gymro
His Journey through Wales and Description of Wales still bring the medieval country to life.Mae ei Daith drwy Gymru a’i Ddisgrifiad o Gymru yn dal i ddod â’r wlad ganoloesol yn fyw.
Gerald was born at Manorbier Castle, part Norman and part Welsh, a grandson of the princess Nest. A brilliant and quarrelsome churchman, he spent years trying to become Bishop of St Davids and to free the Welsh church from Canterbury.
In 1188 he travelled round Wales with Archbishop Baldwin preaching the Crusade. His Journey through Wales and Description of Wales are full of sharp, affectionate detail about Welsh hospitality, music, argument and courage.
Ganed Gerallt yng Nghastell Maenorbŷr, yn rhannol Normanaidd ac yn rhannol Gymreig, yn ŵyr i’r dywysoges Nest. Treuliodd flynyddoedd yn ceisio dod yn Esgob Tyddewi ac yn rhyddhau eglwys Cymru oddi wrth Gaergaint.
Yn 1188 teithiodd o amgylch Cymru gyda’r Archesgob Baldwin yn pregethu’r Groesgad. Mae ei Daith drwy Gymru a’i Ddisgrifiad o Gymru yn llawn manylion craff am letygarwch, cerddoriaeth, dadlau a dewrder y Cymry.
On the timelineAr y llinell amser
Gerald’s journeyTaith Gerallt
Gerald of Wales tours the country recruiting for the Crusade and writes the most vivid surviving portrait of medieval Wales.Mae Gerallt Gymro yn teithio’r wlad yn recriwtio ar gyfer y Groesgad, ac yn ysgrifennu’r darlun mwyaf byw sydd wedi goroesi o Gymru’r Oesoedd Canol.
Also in this ageHefyd yn yr oes hon
Rhodri Mawr
Rhodri the GreatBrenin GwyneddKing of Gwynedd who brought Powys and Seisyllwg under his rule and beat back the Vikings.Brenin Gwynedd a ddaeth â Phowys a Seisyllwg dan ei reolaeth a gwrthsefyll y Llychlynwyr.
Asser
Alfred’s Welsh scholarYsgolhaig Cymreig AlffredA monk of St Davids who became adviser to Alfred the Great and wrote the first biography of an English king.Mynach o Dyddewi a ddaeth yn gynghorydd i Alffred Fawr ac a ysgrifennodd y cofiant cyntaf i frenin o Sais.
Hywel Dda
Hywel the GoodBrenin y DeheubarthHis name was given to the native law of Wales, notable for women’s property rights and for compensation in place of vengeance.Rhoddwyd ei enw ar gyfraith frodorol Cymru, sy’n nodedig am hawliau eiddo i fenywod ac am iawndal yn lle dial.