History of WalesHanes Cymru / Tudors to IndustryY Tuduriaid a Diwydiant

1878–1951

Evan Roberts

A former miner from Loughor whose preaching sparked the last great religious revival in Wales.Cyn-löwr o Gasllwchwr y taniodd ei bregethu’r diwygiad crefyddol mawr olaf yng Nghymru.

1878–1951Voice of the 1904 revivalLlais diwygiad 1904Tudors to IndustryY Tuduriaid a Diwydiant

In 1904 and 1905 he held meetings across south Wales, and around 100,000 people joined the chapels. Exhausted, he withdrew from public life and spent most of his remaining years quietly in Leicester and Cardiff.

Yn 1904 a 1905 cynhaliodd gyfarfodydd ar draws de Cymru, ac ymunodd tua 100,000 o bobl â’r capeli. Wedi blino’n lân, tynnodd yn ôl o fywyd cyhoeddus a threuliodd y rhan fwyaf o’i flynyddoedd olaf yn dawel yng Nghaerlŷr a Chaerdydd.

On the timelineAr y llinell amser

  1. The great revivalDiwygiad 1904

    Evan Roberts leads a religious revival that fills chapels across Wales and spreads abroad.Mae Evan Roberts yn arwain diwygiad crefyddol sy’n llenwi capeli ledled Cymru ac yn lledu dramor.

Also in this ageHefyd yn yr oes hon

1457–1509

Henry VIIHarri Tudur

Founder of the TudorsSylfaenydd y Tuduriaid

Born at Pembroke Castle, he landed in Wales in 1485, won at Bosworth and founded the Tudor dynasty.Fe’i ganed yng Nghastell Penfro. Glaniodd yng Nghymru yn 1485, enillodd ym Mosworth a sefydlu llinach y Tuduriaid.

c. 1545–1604

William Morgan

Bishop and translatorEsgob a chyfieithydd

Translated the full Bible into Welsh in 1588. His prose became the standard for written Welsh.Cyfieithodd y Beibl cyfan i’r Gymraeg yn 1588. Daeth ei ryddiaith yn safon i’r Gymraeg ysgrifenedig.

1660–1709

Edward Lhuyd

Naturalist and linguistNaturiaethwr ac ieithydd

Keeper of the Ashmolean Museum, who travelled the Celtic lands and showed that their languages were related.Ceidwad Amgueddfa’r Ashmolean, a deithiodd y gwledydd Celtaidd a dangos bod eu hieithoedd yn perthyn.