Ralph Steadman
Artist inc a sblash (wedi’i gofnodi)Cartwnydd a darlunydd a fagwyd yn Abergele, yn enwog am ei luniau inc gwyllt i Fear and Loathing in Las Vegas Hunter S. Thompson.
Ralph Steadman
b. 1967
Prif Weinidog Cymru am naw mlynedd, a arweiniodd yr ymgyrch a enillodd bwerau deddfu llawn i’r Senedd yn refferendwm 2011.
Llun: Adeilad y Senedd, cartref Senedd Cymru, ar lan y dŵr ym Mae Caerdydd · Wikivoyage user Cardiff, Parth cyhoeddus · Wikimedia Commons

Bu Carwyn Jones, bargyfreithiwr Cymraeg o Ben-y-bont ar Ogwr, yn Brif Weinidog Cymru o 2009 i 2018. Gwasanaethodd yn weinidog heb fwlch o 2000 i 2018, 6,867 diwrnod, sy’n ei wneud y gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Unedig.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
| Ganed | 21 Mawrth 1967, AbertaweFfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd. |
|---|---|
| Swyddi | Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; Prif Weinidog Cymru 2009–2018FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd. |
| Teitl | Yr Arglwydd Jones o Ben-y-bont, o 2025FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd. |
Ganed Carwyn Howell Jones yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg. O Ysgol Gyfun Brynteg aeth i Aberystwyth i astudio’r gyfraith, ac yno, yn ystod streic y glowyr 1984 a 1985, yr ymunodd â’r Blaid Lafur.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Fe’i galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989 a threuliodd ddeng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower yn Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol, cyn dysgu darpar fargyfreithwyr ym Mhrifysgol Caerdydd. Bu hefyd bum mlynedd ar gyngor Pen-y-bont, yn arwain ei grŵp Llafur.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Yn 1999 etholodd Pen-y-bont ef i’r Cynulliad Cenedlaethol cyntaf. O 2000 bu’n weinidog amaeth a chefn gwlad, ac arweiniodd Gymru drwy glwy’r traed a’r genau yn 2001. Yn 2007 daeth yn weinidog addysg, diwylliant a’r Gymraeg, ac yna’n Gwnsler Cyffredinol Cymru.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Ar 1 Rhagfyr 2009 enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru gyda bron i 52 y cant o’r bleidlais, ac ar 10 Rhagfyr tyngodd y llw fel Prif Weinidog yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, y trydydd arweinydd ar Lywodraeth Cymru. Pan gollodd Llafur rym yn Llundain yn 2010, ef oedd y ffigur Llafur uchaf mewn llywodraeth yn unman yn y Deyrnas Unedig.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Wedi etholiad 2011 arweiniodd lywodraeth Lafur ar ei phen ei hun, a gwasanaethodd yn Brif Weinidog hyd Ragfyr 2018, pan ddilynwyd ef gan Mark Drakeford, ei ysgrifennydd cyllid.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Yn 2020 dychwelodd i Aberystwyth yn athro’r gyfraith rhan-amser, ac yn 2025 aeth i Dŷ’r Arglwyddi fel yr Arglwydd Jones o Ben-y-bont.FfynonellauCarwyn Jones ↗Wikipedia (Saesneg)Carwyn Howell Jones, y Barwn Jones o Ben-y-bont (ganed 21 Mawrth 1967), gwleidydd o Gymru, Prif Weinidog Cymru ac arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol Cymru 2007–2009; Aelod dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi o 2025; ganed yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu Cymraeg, yn siaradwr Cymraeg rhugl; Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont; gradd yn y gyfraith yn Aberystwyth yn 1988, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–1985; hyfforddodd yn fargyfreithiwr yn Ysgol y Gyfraith Inns of Court, galwyd i’r Bar yn Gray’s Inn yn 1989, yna deng mlynedd yn ymarfer yn Siambrau Gower, Abertawe, mewn cyfraith teulu, troseddol ac anafiadau personol; tiwtor ar y Cwrs Bar Galwedigaethol ym Mhrifysgol Caerdydd; cynghorydd bwrdeistref sirol Pen-y-bont am bum mlynedd, yn cadeirio’r grŵp Llafur; etholwyd dros Ben-y-bont yn etholiad cyntaf y Cynulliad yn 1999; Ysgrifennydd, yna Gweinidog, Amaeth a Datblygu Gwledig o Orffennaf 2000, gyda’r amgylchedd, cefn gwlad, cynllunio a datblygu cynaliadwy, gan arwain ymateb Cymru i glwy’r traed a’r genau 2001; Gweinidog Llywodraeth Agored o 2002; Gweinidog Addysg, Diwylliant a’r Gymraeg yn 2007, yna Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ; etholwyd yn arweinydd Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda dros 50 y cant o’r bleidlais; enwebwyd yn Brif Weinidog ar 9 Rhagfyr 2009 a thyngu’r llw drannoeth, y trydydd i arwain Llywodraeth Cymru; wedi trechu Llafur yn etholiad cyffredinol 2010 ac ymddiswyddiad Gordon Brown, y cynrychiolydd etholedig a’r gweinidog Llafur uchaf yn y Deyrnas Unedig; Cyfrin Gynghorydd 9 Mehefin 2010; wedi 2011 ffurfiodd lywodraeth Lafur; cyhoeddodd yn Ebrill 2018 y byddai’n camu i lawr, a’i olynu yn Rhagfyr 2018 gan Mark Drakeford, Ysgrifennydd Cyllid ei gabinet.Carwyn Jones ↗Wicipedia CymraegWicipedia Cymraeg: Carwyn Howell Jones, Arglwydd Jones o Ben-y-bont (ganwyd 21 Mawrth 1967), Prif Weinidog Cymru ac Arweinydd Llafur Cymru 2009–2018; Cwnsler Cyffredinol 2007–2009; aelod o’r Cynulliad dros Ben-y-bont ar Ogwr 1999–2021; aelod o Dŷ’r Arglwyddi ers Ionawr 2025; gwasanaethodd fel Gweinidog yn barhaol o 23 Chwefror 2000 hyd ei ymddeoliad fel Prif Weinidog ar 11 Rhagfyr 2018, cyfanswm o 6,867 diwrnod, gan ei wneud y Gweinidog Llafur a wasanaethodd hiraf yn hanes y Deyrnas Gyfunol; ganwyd yn Abertawe a’i fagu ym Mhen-y-bont ar Ogwr mewn teulu o siaradwyr Cymraeg; Ysgol Gyfun Brynteg; Aberystwyth, lle ymunodd â’r Blaid Lafur yn ystod streic y glowyr 1984–85; yn Ionawr 2020 fe’i penodwyd yn Athro’r Gyfraith rhan-amser ym Mhrifysgol Aberystwyth; enillodd arweinyddiaeth Llafur Cymru ar 1 Rhagfyr 2009 gyda 51.97% o’r bleidlais; tyngodd y llw fel Prif Weinidog ddydd Iau, 10 Rhagfyr 2009 yn ei swyddfa ym Mharc Cathays, Caerdydd.
Ffynonellau a darllen pellach
Cartwnydd a darlunydd a fagwyd yn Abergele, yn enwog am ei luniau inc gwyllt i Fear and Loathing in Las Vegas Hunter S. Thompson.
Ralph SteadmanPrif Weinidog Cymru o 2000 i 2009, a lywiodd y Cynulliad ifanc drwy ei ddegawd cyntaf.
Rhodri MorganGwyddonydd a ddarganfu fôn-gelloedd embryonig mewn llygod, ac a enillodd Wobr Nobel am Feddygaeth yn 2007 tra’n gweithio ym Mhrifysgol Caerdydd.
Syr Martin EvansPeiriannydd o Gasnewydd a sefydlodd y cwmnïau telathrebu mawr Mitel a Newbridge Networks, a ddaeth yn biliwnydd cyntaf Cymru ac a gododd y Celtic Manor, cartref Cwpan Ryder 2010.
Syr Terry MatthewsYsgrifennwyd gan Ifan Cyhoeddwyd gyntaf Diweddarwyd ddiwethaf