Hanes Cymru / Llinell amser / Cymru Heddiw

1998

Deddf Llywodraeth Cymru

Mae Senedd San Steffan yn pasio’r Ddeddf sy’n creu Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

Llun: Tŷ Hywel ym Mae Caerdydd, cartref cyntaf y Cynulliad · Jaggery, CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 1 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft

Ar 31 Gorffennaf 1998 daeth Deddf Llywodraeth Cymru yn gyfraith, a chrëwyd Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

Daeth yn gyfraith31 Gorffennaf 1998
CreoddGynulliad Cenedlaethol Cymru
Aelodau60: 40 dros etholaethau, 20 o restrau rhanbarthol
Creodd hefydArchwilydd Cyffredinol Cymru

Trigain aelod#

Roedd deugain aelod i’w hethol dros etholaethau drwy’r cyntaf i’r felin, ac ugain arall o restrau rhanbarthol, trigain i gyd.

Siambr Hywel, y siambr y tu mewn i Dŷ Hywel
Siambr Hywel, y siambr y tu mewn i Dŷ Hywel · Llun: National Assembly for Wales, CC BY 2.0, Wikimedia Commons

Pwerau’r Ysgrifennydd Gwladol#

Cymerodd y Cynulliad bwerau a fu gan Ysgrifennydd Gwladol Cymru, mewn meysydd fel iechyd, addysg, tai a thrafnidiaeth, a gallai wneud is-ddeddfwriaeth ynddynt.

Cam cyntaf#

Yn San Steffan y gwneid y prif ddeddfau o hyd. Daeth pwerau deddfu llawn yn ddiweddarach, gan ddechrau gyda Deddf Llywodraeth Cymru 2006.

Ffynonellau a darllen pellach

Wicipedia ↗

Cyn ac wedyn

  1. Ie i ddatganoli

    Mae Cymru’n pleidleisio o 50.3% i greu Cynulliad Cenedlaethol, sy’n cyfarfod am y tro cyntaf yn 1999.

    Ie i ddatganoli
  2. Arian Aberfan yn dychwelyd

    Mae Ron Davies, Ysgrifennydd Gwladol Cymru, yn ad-dalu’r £150,000 a gymerwyd o Gronfa Trychineb Aberfan yn 1968 i glirio’r tomenni. Yn 2007 mae’r Cynulliad Cenedlaethol yn ychwanegu £2 filiwn at gofebion ac ysgolion y pentref.

    Arian Aberfan yn dychwelyd
  3. Etholiad cyntaf y Cynulliad

    Mae Cymru’n ethol ei chorff cenedlaethol ei hun am y tro cyntaf. Mae’r Cynulliad Cenedlaethol yn cyfarfod wythnos yn ddiweddarach ym Mae Caerdydd.

    Etholiad cyntaf y Cynulliad
  4. Stadiwm y Mileniwm

    Mae stadiwm newydd Caerdydd, gyda tho sy’n cau, yn agor ar gyfer Cwpan Rygbi’r Byd.

    Stadiwm y Mileniwm

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf