Hanes Cymru / Llinell amser / Oes y Brenhinoedd

c. 902 OC

Gyrru’r Llychlynwyr o Fôn

Mae llynges Lychlynnaidd dan arweiniad Ingimundr yn glanio ar Ynys Môn. Mae’r Cymry yn eu gyrru i ffwrdd, ac maent yn hwylio ymlaen i ymsefydlu ger Caer.

Llun: Môr Iwerddon yn nyddiau Ingimundr: Dulyn, Môn a Chaer. · Brianann MacAmhlaidh, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

c. 902 OCOes y BrenhinoeddAr y llinell amser (wedi’i gofnodi)
Gwrando ar y dudalen hon 1 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft

Yn 902 gyrrwyd y Llychlynwyr o Ddulyn, a cheisiodd eu harweinydd Ingimundr ymsefydlu ym Môn. Gyrrodd y Cymry hwy ymaith, a hwyliasant ymlaen tua Chaer.

Pryd902
BleMaes Osfeilion, ym Môn
Enillwyd ganUn o feibion Cadell ap Rhodri

‘Daeth Igmwnd i Fôn’#

Blwyddnodau Cymru: daeth Igmwnd i Fôn a chymryd Maes Osfeilion. Ond methodd yr ymsefydlu, a gyrrwyd Ingimundr o Fôn fel y’i gyrrwyd o Ddulyn.

Pwy a’i henillodd#

Dywed cronicl Gwyddelig, y Darnau Blwyddnodau, iddo gael ei guro gan un o feibion Cadell ap Rhodri. Efallai mai Hywel, Hywel Dda wedyn, oedd y mab hwnnw, neu ei frawd Clydog.

Y darn am Ingimundr yn Llyfr Coch Hergest.
Y darn am Ingimundr yn Llyfr Coch Hergest. · Llun: Hywel Fychan and others, Public domain, Wikimedia Commons

Ymlaen i Gaer#

Yna ymsefydlodd ger Caer, gyda chaniatâd Æthelflæd o Fersia yn ôl blwyddnodau Iwerddon, ac yn ddiweddarach ymunodd ag ymosodiad ar Gaer ei hun a fethodd.

Cyn ac wedyn

  1. Dial Rhodri (wedi’i gofnodi)

    Mae Anarawd fab Rhodri yn trechu’r Mersiaid yn aber afon Conwy. Mae’r croniclau’n ei alw’n ‘ddial Duw am Rodri’.

    Dial Rhodri
  2. Asser yn ysgrifennu buchedd Alffred (wedi’i gofnodi)

    Mae Asser, ysgolhaig o Dyddewi, yn ysgrifennu buchedd Alffred Fawr, yr ymunodd â’i lys. Dyma’r cofiant cyntaf i frenin o Sais.

    Asser yn ysgrifennu buchedd Alffred
  3. Hywel yn mynd i Rufain (wedi’i gofnodi)

    Mae Hywel Dda yn mynd ar y bererindod hir i Rufain, arwydd o ba mor sefydlog a diogel yw ei deyrnas.

    Hywel yn mynd i Rufain
  4. Armes Prydein (wedi’i gofnodi)

    Mae bardd yn canu Armes Prydein, gan alw ar y Cymry, y Gwyddelod, yr Albanwyr, y Cernywiaid a Llychlynwyr Dulyn i uno a gyrru’r Saeson allan.

    Armes Prydein

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf