Ym mis Tachwedd 1910 roedd glowyr y Cambrian Combine yn y Rhondda ar streic, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy. Daethpwyd â heddlu o mor bell â Llundain, ac anfonwyd milwyr i’r cymoedd.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.
| Dechreuodd | Medi 1910, ym Mhwll yr Ely, Penygraig |
|---|---|
| Ar streic | Tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine, o 1 Tachwedd |
| Milwyr | Yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers |
| Daeth i ben | Awst 1911 |
Pwll yr Ely#
Dechreuodd yr anghydfod ym Mhwll yr Ely, Penygraig, ym mis Medi 1910, lle dywedai’r glowyr fod gwythïen newydd yn anos ac yn fwy peryglus i’w gweithio. Caewyd 950 o ddynion allan.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.
Ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i sefyll gyda nhw.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.

Llwynypia a’r Sgwâr#
Ar 7 Tachwedd bu streicwyr yn picedu Glofa Morgannwg yn Llwynypia, a thrannoeth cyrhaeddodd yr helynt Sgwâr Tonypandy.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.
Daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.
Bu farw glöwr, Samuel Rhys, o anafiadau i’w ben.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.

Cof hir#
Parhaodd y streic hyd fis Awst 1911, ac roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.FfynhonnellTonypandy riots ↗Wikipedia (Saesneg)Dechreuodd yr anghydfod ym mis Medi 1910 ym Mhwll Ely, Penygraig, lle dywedai’r glowyr fod y wythïen newydd yn galetach ac yn fwy peryglus i’w gweithio; cloëd 950 o ddynion allan, ac ar 1 Tachwedd daeth tua 12,000 o lowyr y Cambrian Combine allan i’w cefnogi; ar 7 Tachwedd bu’r streicwyr yn picedu Glofa Glamorgan yn Llwynypia, ac ar 8 Tachwedd bu helynt yn Sgwâr Tonypandy; daeth heddlu o Forgannwg, Bryste, Caerdydd a Llundain, a chaniataodd yr Ysgrifennydd Cartref, Winston Churchill, anfon milwyr: yr 18th Hussars a’r Lancashire Fusiliers; bu farw’r glöwr Samuel Rhys o anafiadau i’w ben; parhaodd y streic hyd fis Awst 1911; roedd gan ddynion Tonypandy gof hir.
Ffynonellau a darllen pellach





