Yn 1744 cyhoeddodd William Williams, Pantycelyn, ei lyfr cyntaf, rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg. Daeth yn emynydd mawr Cymru, y Pêr Ganiedydd.FfynhonnellWilliam Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.
| Emynau cyntaf | Aleluia, rhan un, 1744 |
|---|---|
| Ganed | Cefn-coed, Llanfair-ar-y-bryn, 1717 |
| Mwyaf adnabyddus yn Saesneg | Guide Me, O Thou Great Jehovah |
O feddygaeth i’r weinidogaeth#
Ganed Williams yn 1717 ar fferm Cefn-coed ym mhlwyf Llanfair-ar-y-bryn, ger Llanymddyfri. Bwriadai astudio meddygaeth, ond yn 1737 neu 1738 newidiodd pregethu Howell Harris yn Nhalgarth ei fywyd.FfynhonnellWilliam Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.
Fe’i gwnaed yn ddiacon yn 1740, ond yn 1743 gwrthodwyd urddau offeiriad iddo oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid. O hynny ymlaen teithiodd Gymru ar ei hyd, yn pregethu ac yn cadw’r seiadau.FfynhonnellWilliam Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.

Arglwydd, arwain trwy’r anialwch#
Rhoddwyd ei emyn Arglwydd, arwain trwy’r anialwch yn Saesneg gan Peter Williams fel Guide Me, O Thou Great Jehovah. Fe’i cenir fel arfer ar Cwm Rhondda, tôn John Hughes.FfynhonnellWilliam Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.
Ysgrifennodd hefyd gerddi hir, yn eu plith Theomemphus (1764), ar daith yr enaid trwy dröedigaeth a’r bywyd Cristnogol.FfynhonnellWilliam Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.
Pantycelyn#
Bu’n byw ym Mhantycelyn, cartref teulu ei fam, o’i briodas yn 1748 neu 1749 hyd ei farw yno ym mis Ionawr 1791. Mae’n gorwedd ym mynwent Llanfair-ar-y-bryn, ac mae capel coffa yn dwyn ei enw yn Llanymddyfri.FfynonellauPantycelyn Farmhouse, Llanfair-ar-y-bryn ↗British Listed Buildings, o restriad Cadw (10905) (Saesneg)Gradd II*; i lawr lôn i’r dwyrain o Bentre-tŷ-gwyn; cartref teulu Dorothy Williams, mam William Williams; bu ef yn byw yno o’i briodas yn 1748 neu 1749 hyd ei farw; o ddiwedd yr 16eg ganrif efallai; yn dal yn y teulu.William Williams Pantycelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed yn 1717 ar fferm Cefn-coed yn Llanfair-ar-y-bryn ger Llanymddyfri; symudodd ei fam wedyn i Bantycelyn gerllaw; bwriadai astudio meddygaeth ond fe’i troes gan bregethu Howell Harris yn Nhalgarth yn 1737–38; yn ddiacon yn 1740, gwrthodwyd urddau offeiriad iddo yn 1743 oherwydd ei gysylltiad â’r Methodistiaid, a theithiodd Gymru yn pregethu ac yn cadw’r seiadau; ei gyhoeddiad cyntaf, yn 1744, oedd rhan gyntaf Aleluia, casgliad o emynau Cymraeg; Arglwydd, arwain trwy’r anialwch, a roddwyd yn Saesneg gan Peter Williams, yw Guide Me, O Thou Great Jehovah, a genir fel arfer ar Cwm Rhondda gan John Hughes; cerdd hir ar brofiad crefyddol tröedigaeth a’r bywyd Cristnogol yw Theomemphus (1764); bu farw ym Mhantycelyn ym mis Ionawr 1791 ac mae’n gorwedd yn Llanfair-ar-y-bryn; fe’i hystyrir yn brif emynydd Cymru, y Pêr Ganiedydd.

Ffynonellau a darllen pellach





