Hanes Cymru / Llinell amser / Cymru Glyndŵr

1405

Y Cytundeb Tridarn

Mae Glyndŵr, Mortimer ac Iarll Northumberland yn cytuno i rannu’r deyrnas: Cymru fwy i Owain, yn ymestyn at afonydd Hafren, Trent a Mersi, de Lloegr i Mortimer a’r gogledd i Percy. Mae milwyr Ffrengig yn glanio yn Aberdaugleddau i helpu.

Llun: Map o dair cyfran y Cytundeb Tridarn yn 1405, gyda Chymru fawr Owain yn y gorllewin · Llywelyn2000, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 2 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft

Ym mis Chwefror 1405 seliodd Owain, Edmund Mortimer a Henry Percy, iarll Northumberland, gytundeb i rannu Cymru a Lloegr rhyngddynt. Cyfran Owain oedd Cymru fwy, yn ymestyn ymhell i Loegr.

Seliwyd28 Chwefror 1405
Y partïonOwain Glyndŵr, Edmund Mortimer ac iarll Northumberland
Ffin OwainHafren, Merswy a’r Onnen

Cymru fwy#

Byddai Cymru Owain yn rhedeg i fyny afon Hafren hyd Gaerwrangon, yna at Onennau Meigion, yr onnen ger Six Ashes rhwng Bridgnorth a Kinver, yna at darddiad afon Trent, ac ar hyd afon Merswy i’r môr.

Ni ddaeth i fod#

Ni ddaeth y cynllun i fod erioed. Lladdwyd Percy ym Mramham Moor yn 1408, a bu farw Mortimer yn y gwarchae ar Harlech yn 1409.

Ond mae’n dangos mor uchel oedd gobeithion Owain yn 1405: Cymru a ymestynnai ymhell i Loegr.

Ffynonellau a darllen pellach

Wicipedia ↗

Cyn ac wedyn

  1. Cytundeb rhwng Cymru a Ffrainc

    Ym Mharis, mae llysgenhadon Owain Glyndŵr, Gruffudd Young a John Hanmer, yn selio cytundeb cynghrair â Siarl VI o Ffrainc.

    Cytundeb rhwng Cymru a Ffrainc
  2. Harlech ac Aberystwyth

    Mae Owain Glyndŵr yn cipio cestyll mawr Harlech ac Aberystwyth. Daw Harlech yn llys ac yn gartref iddo.

    Harlech ac Aberystwyth
  3. Y Ffrancod yn glanio

    Mae byddin Ffrengig yn glanio yn Aberdaugleddau i ymladd dros Owain. Gyda’i gilydd maent yn ymdeithio i Loegr hyd at Gaerwrangon.

    Y Ffrancod yn glanio
  4. Llythyr Pennal

    Mae Glyndŵr yn ysgrifennu at Frenin Ffrainc yn amlinellu ei weledigaeth: eglwys Gymreig annibynnol a dwy brifysgol, un yn y gogledd ac un yn y de.

    Llythyr Pennal

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf