Hanes Cymru / Llinell amser / Cymru’r Tuduriaid a’r Stiwartiaid

1497

Richard Amerike a Cabot

Mae Richard Amerike, swyddog tollau ym Mryste o dras Gymreig, yn helpu i ariannu mordaith John Cabot i Ogledd America. Mae rhai haneswyr yn credu mai ar ei ôl ef yr enwyd y wlad newydd.

Llun: Copi o long John Cabot, y Matthew, yn harbwr Bryste · Chris Mitchell, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 2 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft

Masnachwr o Fryste ag enw Cymreig oedd Richard Amerike. Yng nghofnodion ei ddydd Richard ap Meryk ydyw, ap Meurig, mab Meurig, a dywed yr unig gofnod am ei wreiddiau mai o Gas-gwent y deuai.

EnwRichard ap Meryk (ap Meurig)
SwyddSwyddog tollau’r brenin ym Mryste, 1486–1502
Bu farwTua 1503
Y ffyrdd yr ysgrifennwyd enw Richard ap Meryk yng nghofnodion ei ddydd
Y ffyrdd yr ysgrifennwyd enw Richard ap Meryk yng nghofnodion ei ddydd · Llun: Evan T Jones, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Rhôl Cabot#

O 1486 bu’n swyddog tollau’r brenin ym Mryste, ac yn ddiweddarach yn siryf y dref. Pan roddodd y Brenin Harri VII £20 y flwyddyn i John Cabot ar 13 Rhagfyr 1497, wedi’i fordaith i Ogledd America, Amerike a’i gyd-swyddog Arthur Kemys a’i talodd, fel y dengys Rhôl Cabot.

America?#

Yn 1908 cynigiodd yr hynafiaethydd Alfred Hudd o Fryste mai o Amerike, ap Meryk, y cafodd America ei henw. Mae rhai awduron wedi’i ddilyn.

Daliai’r rhan fwyaf o haneswyr mai ar ôl y fforiwr Amerigo Vespucci yr enwyd America, ac ni chafwyd dogfen sy’n dangos i Amerike dalu am fordeithiau Cabot. Ond saif ei enw, a’r ap Meurig Cymraeg ynddo, yn y cofnodion wrth ochr y dynion a hwyliodd i’r wlad newydd.

Ffynonellau a darllen pellach

Wicipedia ↗

Y bobl

c. 1445–1503

Richard ap Meurig

Noddwr John Cabot (wedi’i gofnodi)

Swyddog tollau ym Mryste o dras Gymreig a helpodd i dalu am fordaith John Cabot i Ogledd America yn 1497. Mae damcaniaeth a gynigiwyd gyntaf yn 1908 yn dal mai ar ei ôl ef yr enwyd America.

Richard ap Meurig

Cyn ac wedyn

  1. Buddugoliaeth Bosworth

    Mae Harri Tudur, gyda Rhys ap Thomas a miloedd o Gymry dan y ddraig goch, yn ennill ym Mosworth ac yn cael ei goroni’n Harri VII.

    Buddugoliaeth Bosworth
  2. Tywysog o’r enw Arthur

    Mae Harri VII yn enwi ei fab cyntaf yn Arthur, er anrhydedd i frenin traddodiad Cymru.

    Tywysog o’r enw Arthur
  3. Y twrnamaint yng Nghaeriw

    Mae Syr Rhys ap Thomas yn cynnal twrnamaint mawr pum diwrnod yng Nghastell Caeriw, yr olaf o’i fath ym Mhrydain.

    Y twrnamaint yng Nghaeriw
  4. Eisteddfod Caerwys

    Mae beirdd a thelynorion yn ymgynnull yng Nghaerwys yn Sir y Fflint i osod rheolau eu crefftau, dan gomisiwn gan y Goron.

    Eisteddfod Caerwys

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf