

Hanes Cymru / Llenyddiaeth / Yr hen destunau Cymraeg
Canwyd tua 1194–1220
Canu Prydydd y Moch i Lywelyn Fawr
Mae pencerdd Gwynedd yn moli’r tywysog a oedd yn tynnu Cymru gyfan ynghyd, yn y Canu Mawr a’r Canu Bychan a saith cerdd arall.
Llun: Pen carreg cerfiedig o Gastell Degannwy y credir ei fod yn darlunio Llywelyn Fawr, yn Sain Ffagan heddiw · Tipcake, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
| Bardd | Llywarch ap Llywelyn, a elwid Prydydd y Moch |
|---|---|
| I | Llywelyn ab Iorwerth, Llywelyn Fawr |
| Cerddi i Lywelyn | naw, yn eu plith y Canu Mawr a’r Canu Bychan |
Roedd Llywarch ap Llywelyn yn un o’r mwyaf o Feirdd y Tywysogion, pencerdd Gwynedd yn oes Dafydd ab Owain Gwynedd a Llywelyn Fawr. Mae pedair awdl ar bymtheg o’i waith ar glawr, 1,318 o linellau, ac un ar ddeg o gyfresi o englynion, 462 llinell arall. Dim ond Cynddelw a adawodd fwy.FfynonellauLlywarch ap Llywelyn ↗Wicipedia CymraegPrydydd y Moch, ei enw, ei diroedd a’i gerddi i Lywelyn.Llywarch ap Llywelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Prydydd y Moch a llys Gwynedd.
Prydydd y Moch
Gall ei enw barddol, Prydydd y Moch, ddod o gerdd feiddgar lle rhybuddiodd dywysog o Wynedd fod canu iddo fel taflu perlau o flaen moch. Neu efallai iddo gadw moch yn fachgen, cyn iddo godi’n fardd.FfynhonnellLlywarch ap Llywelyn ↗Wicipedia CymraegPrydydd y Moch, ei enw, ei diroedd a’i gerddi i Lywelyn. Yn 1334 roedd arolwg o arglwyddiaeth Dinbych yn dal i gofnodi tir Prydydd y Moch a’i felin.
Bardd Cymru unedig
Mae ei gerddi mwyaf i Lywelyn. Roedd Llywarch yn fardd gwladgarol iawn, ac mae ei gefnogaeth gref i waith Llywelyn yn dwyn Cymru ynghyd dan un tywysog yn rhedeg drwy ei holl farddoniaeth. Yn y Canu Mawr a’r Canu Bychan mae ei gariad at ei wlad a’i deyrngarwch i Lywelyn ar eu grymusaf.FfynonellauLlywarch ap Llywelyn ↗Wicipedia CymraegPrydydd y Moch, ei enw, ei diroedd a’i gerddi i Lywelyn.Llywarch ap Llywelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Prydydd y Moch a llys Gwynedd.
Cerddi eraill
Canodd i dywysogion Powys, Arwystli a’r Deheubarth hefyd. Yn ogystal â’i fawl i arglwyddi, lluniodd gerdd i Wenllïan ferch Hywel o Wynllŵg, ac Awdl yr Haearn Twym.FfynhonnellLlywarch ap Llywelyn ↗Wikipedia (Saesneg)Prydydd y Moch a llys Gwynedd. Efallai mai mab iddo oedd Dafydd Benfras, a’i dilynodd yn bencerdd Gwynedd.
Prydydd y Moch → Llywelyn Fawr → Gwaith Dafydd Benfras → Yr hen destunau Cymraeg →
Pobl y testun
Gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf
Cydnabod y lluniau ar y dudalen hon (1)
- Tudalen o Lawysgrif Hendregadredd — Medieval scribe; National Library of Wales · Parth cyhoeddus
Gwnaed y lluniau gan y bobl a enwir, ac fe’u defnyddir dan y trwyddedau a ddangosir. Pob llun ar y wefan
