Robert Owen
Y Drenewydd (wedi’i gofnodi)Arloeswr cydweithredu ac amodau gwell mewn ffatrïoedd, a adeiladodd gymuned ddelfrydol yn New Lanark.
Robert Owen
Hanes Cymru / Y Gymru Ddiwydiannol
1790–1866
Fe’i ganed ger Conwy a daeth yn gerflunydd Prydeinig enwocaf ei ddydd, gan weithio yn Rhufain am bron i hanner can mlynedd.
Llun: Cwch camlas yn croesi Traphont Ddŵr Pontcysyllte Telford, ymhell uwchben dyffryn Dyfrdwy · Adrian Pingstone, Parth cyhoeddus · Wikimedia Commons

Daeth John Gibson, a aned ar lan afon Conwy, yn un o gerflunwyr enwocaf ei oes, yn hoff gerflunydd y Frenhines Victoria, ac yn feistr ar farmor a weithiodd yn Rhufain am bron hanner can mlynedd. Yn ddisgybl i Canova, cerfiodd dduwiau, arwyr a gwladweinwyr, a mentrodd adfer y lliw a beintiai’r hen Roegiaid ar eu cerfluniau yn ei Tinted Venus enwog.FfynonellauJohn Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.Gibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.
| Ganed | Bedyddiwyd 19 Mehefin 1790; ganed yn Nhŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy |
|---|---|
| Cartref | Rhufain, o Hydref 1817 |
| Athrawon | Antonio Canova a Bertel Thorvaldsen |
| Gweithiau enwog | The Tinted Venus; y Frenhines Victoria; Syr Robert Peel; Phaethon Driving the Chariot of the Sun |
| Bu farw | 27 Ionawr 1866, Rhufain |
Ganed John yn Nhŷ Capel Fforddlas yng Nglan Conwy, lle mae plac yn nodi’r tŷ heddiw, a’i fagu yn y Gyffin ger Conwy, yn fab i William a Jane Gibson; garddwr marchnad oedd ei dad. Pan oedd yn naw cychwynnodd y teulu i ymfudo i America, ond yn Lerpwl penderfynodd ei fam nad aent ddim pellach, ac yno yr ymsefydlasant. Cyfareddwyd y bachgen gan y printiau yn ffenestri siopau’r ddinas, a’u copïo.FfynonellauGibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.
Ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg aeth at gwmni o wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren. Ond pan welodd waith iard farmor y brodyr Francis gwyddai ble’r oedd ei galon, ac enillodd brentisiaeth newydd yno’n weithiwr marmor. Daeth yr hanesydd William Roscoe yn noddwr cyntaf iddo, agorodd ei lyfrgell yn Allerton iddo a’i gyfeirio at y Groegiaid fel gwir batrymau cerflunydd.FfynonellauGibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.
Pan welodd John Flaxman ei gerfwedd o Psyche Carried by the Zephyrs, rhoddodd le da iddi yn yr Academi Frenhinol ac annog y gŵr ifanc i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd. Cyrhaeddodd Gibson yno ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Antonio Canova, y mwyaf o’r cerflunwyr neoglasurol efallai, a agorodd ei stiwdio iddo; astudiodd hefyd dan Thorvaldsen.FfynonellauJohn Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.Gibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.
Gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, y Sleeping Shepherd Boy, yn 1824, a chyn hir roedd noddwyr mawr, Dug Dyfnaint, Syr Watkin Williams Wynn a llawer mwy, yn cyrchu i’w stiwdio yn y Via Fontanella. Ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf. Câi ei bynciau ym mywyd strydoedd Rhufain, merch yn cusanu plentyn dros ei hysgwydd, marchoges yn cwympo yn y syrcas, a rhoi iddynt enwau’r hen chwedlau clasurol. Mae ei gerfweddau maint llawn o’r Oriau’n Arwain Meirch yr Haul a Phaethon yn Gyrru Cerbyd yr Haul ymhlith ei orau.FfynonellauJohn Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.Gibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.
Credai Gibson, fel yr hen Roegiaid, y dylid lliwio cerfluniau marmor. Dechreuodd gydag ymyl wedi ei pheintio ar wisg ei gerflun o’r Frenhines ac aeth ymlaen i liwio ffigurau cyfan, yn anad dim ei Tinted Venus, a achosodd drafod mawr pan ddangoswyd hi yn Arddangosfa Ryngwladol 1862 ac sydd i’w gweld heddiw yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.FfynonellauGibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.
Gwnaeth gerflun Syr Robert Peel yn Abaty Westminster, William Huskisson i Lerpwl, a’r Frenhines Victoria gyda Chyfiawnder a Thrugaredd ym Mhalas San Steffan, gan ddod adref yn 1850 a 1851 i fodelu’r Frenhines, a’i hoff gerflunydd hi ydoedd. Etholwyd ef i’r Academi Frenhinol yn 1833 a daeth yn Academydd llawn yn fuan wedyn.FfynonellauJohn Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.Gibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.
Rhufain oedd ei gartref am bron hanner can mlynedd. Rhannodd ei fywyd yno â’r arlunydd o Gymro Penry Williams, bu ei frawd Benjamin yn byw gydag ef am bedair blynedd ar ddeg, a bu Mrs Sandbach o Hafodunos ger Abergele, wyres Roscoe, yn gyfaill oes iddo. Yn syml yn ei fywyd bob dydd, roedd yn ddiysgog mewn materion o egwyddor.FfynonellauGibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.
Bu farw John Gibson yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 ac mae’n gorwedd yn y Fynwent Brotestannaidd yno. Gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle gellir gweld ei farmorau a’i gastiau o hyd; mae pump o’i weithiau yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd, ac mae’r Llyfrgell Genedlaethol yn cadw tair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i ddarluniau.FfynonellauGibson, John (1790 – 1866), sculptor ↗Megan Ellis, Y Bywgraffiadur Cymreig, Llyfrgell Genedlaethol CymruMab William a Jane Gibson o blwyf y Gyffin, Sir Gaernarfon, a fedyddiwyd yng Nghonwy ar 19 Mehefin 1790; symudodd ei rieni i Lerpwl pan oedd yn naw oed; dangosodd ddawn at dynnu llun yn blentyn, ond ni allai ei rieni fforddio ei brentisio i arlunydd, felly yn bedair ar ddeg prentisiwyd ef i wneuthurwyr dodrefn a cherfwyr pren; wrth weld gwaith marmor Messrs Francis fe’i cyfareddwyd, ac yn y diwedd cafodd ddiddymu ei brentisiaeth gyntaf a’i brentisio iddynt yn weithiwr marmor; yno denodd sylw’r hanesydd William Roscoe, ei noddwr cyntaf; bu wyres Roscoe, Mrs Henry Sandbach o Hafodunos ger Abergele, yn gyfaill agos iddo; yn 1817 aeth i Lundain, lle cyfarfu â cherflunwyr blaenllaw, ac ym mis Hydref 1817 cyrhaeddodd Rufain, lle astudiodd dan Canova a Thorvaldsen a gweithio i Ddug Dyfnaint, Syr George Beaumont, Syr Watkin Williams Wynn a noddwyr mawr eraill; treuliodd y rhan fwyaf o weddill ei oes yn Rhufain, gan ymweld â Lloegr yn 1844 ar gyfer ei gerflun o Huskisson yn Lerpwl, yn 1850 a 1851 i fodelu cerflun y Frenhines, ac yn 1855; lluniwyd ei waith yn gryf gan y Groegiaid, hyd yn oed i liwio ei gerfluniau, a bu llawer o drafod ar ei waith enwocaf, The Tinted Venus, a dau gerflun lliw arall pan ddangoswyd hwy yn Arddangosfa Fawr 1862; etholwyd ef yn A.R.A. yn 1833 ac yn R.A. yn 1835, a dangosodd dri deg tri o weithiau yn yr Academi Frenhinol rhwng 1816 a 1864; bu farw yn Rhufain ar 27 Ionawr 1866 a’i gladdu yn y fynwent Seisnig yno; gadawodd gynnwys ei stiwdio i’r Academi Frenhinol; mae gan y Llyfrgell Genedlaethol dair cyfrol o’i lythyrau a thua chant o’i frasluniau; ei bartner yn Rhufain oedd yr arlunydd Penry Williams; noda plac ar Dŷ Capel Fforddlas, Glan Conwy, mai yno y’i ganed; bu ei frawd Benjamin, ysgolhaig clasurol, yn byw gydag ef yn Rhufain a Lucca am bedair blynedd ar ddeg.John Gibson (sculptor) ↗Wikipedia (Saesneg)Cerflunydd neoglasurol o Gymro oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 – 27 Ionawr 1866) a astudiodd yn Rhufain dan Canova; rhagorai yn anad dim mewn cerfwedd, yn enwedig y ddau waith maint llawn The Hours Leading the Horses of the Sun a Phaethon Driving the Chariot of the Sun, ac mae’n enwog am ei gerfluniau o Syr Robert Peel (Abaty Westminster), William Huskisson a’r Frenhines Victoria (Palas San Steffan); ganed ger Conwy, lle’r oedd ei dad yn arddwr marchnad; yn naw oed roedd y teulu ar fin ymfudo i America, ond rhwystrodd ei fam y cynllun yn Lerpwl, lle ymsefydlasant; yn fachgen copïai’r printiau yn ffenestri siopau Lerpwl; agorodd William Roscoe ei lyfrgell yn Allerton iddo, a’i gyfeirio at y Groegiaid fel patrymau i gerflunydd; rhoddodd John Flaxman le da i’w gerfwedd Psyche Carried by the Zephyrs yn yr Academi Frenhinol; anogodd Flaxman ef i fynd i Rufain, ysgol uchaf cerflunwaith yn y byd; cyrhaeddodd Rufain ym mis Hydref 1817 a chael croeso hael gan Canova; gorffennwyd ei waith cyntaf mewn marmor, Sleeping Shepherd Boy, yn 1824; deuai noddwyr i’w stiwdio yn y Via Fontanella; ei nod bob amser oedd purdeb cymeriad a harddwch ffurf; deuai ei bynciau o olygfeydd o fywyd yr Eidal a welai ar ei dro, gydag enwau o’r chwedloniaeth glasurol, yn eu plith Amazon Thrown from Her Horse; ef oedd y cyntaf i roi lliw ar ei gerfluniau, o ymyl ar wisg y Frenhines i’r cnawd cyfan yn y Tinted Venus a Love Tormenting the Soul, y ddau heddiw yn Oriel Gelf Walker, Lerpwl; syml a diddichell ym mywyd bob dydd, ond yn ddiysgog mewn materion o egwyddor; gadawodd ei eiddo a’i stiwdio i’r Academi Frenhinol, lle mae ei farmorau a’i gastiau ar agor i’r cyhoedd; claddwyd ef yn y Fynwent Brotestannaidd yn Rhufain.John Gibson (cerflunydd) ↗Wicipedia CymraegCerflunydd Fictorianaidd o Gymru oedd John Gibson (19 Mehefin 1790 (bed.) – 27 Ionawr 1866), a anwyd yn Nhŷ Capel Fforddlas, Llansanffraid Glan Conwy, ac a fagwyd yn y Gyffin, ger Conwy; astudiodd yn Rhufain gyda’r meistr Antonio Canova; ymhlith ei waith mwyaf nodedig mae cerflun o Robert Peel yn Abaty Westminster, un o William Huskisson yn Pimlico, Llundain, ac un o’r Frenhines Victoria ym Mhalas San Steffan; bu’r hanesydd William Roscoe yn noddwr iddo am flynyddoedd; priododd wyres Roscoe â Henry Sandbach o Hafodunos, Abergele, a bu hi a Gibson yn ffrindiau oes; ym mis Hydref 1817 symudodd i Rufain i weithio yng ngweithdy Canova, efallai’r cerflunydd neoglasurol mwyaf; roedd ei gerfluniau i gyd yn yr arddull glasurol, a cheisiodd atgyfodi’r arfer o beintio cerfluniau marmor â lliwiau llachar fel y gwnaeth y Groegiaid gynt; ef oedd hoff gerflunydd y Frenhines Victoria; mae deg o’i gerfluniau yn yr Academi Frenhinol yn Llundain a phump yn yr Amgueddfa Genedlaethol yng Nghaerdydd; bu’n byw am gyfnod hir yn Rhufain gyda’i bartner, yr arlunydd o Gymro Penry Williams; achosodd ei waith enwocaf, The Tinted Venus, ddadlau pan ddangoswyd ef gyntaf, ac mae i’w weld yn awr yn Oriel Gelf Walker yn Lerpwl.
Arloeswr cydweithredu ac amodau gwell mewn ffatrïoedd, a adeiladodd gymuned ddelfrydol yn New Lanark.
Robert OwenRichard Robert Jones o Aberdaron, a ddysgodd ei hun dros ddwsin o ieithoedd ac a grwydrodd Gymru gyda’i lyfrau a’i gath.
Dic AberdaronGweddw o Ferthyr a redodd lofa Waun Wyllt yn Abercanaid ac a agorodd farchnad Llundain i lo ager Cymru.
Lucy ThomasMerch gwehydd o Lanfihangel-y-Pennant a gynilodd am chwe blynedd i brynu ei Beibl Cymraeg ei hun.
Mary JonesYsgrifennwyd gan Ifan Cyhoeddwyd gyntaf Diweddarwyd ddiwethaf