Hanes Cymru / Trefi a phentrefi / Powys

Powys

Llanfair Caereinion

Tref farchnad ar afon Banwy, ar ben Rheilffordd Ysgafn y Trallwng a Llanfair, a agorodd yn 1903.

Llun: Eglwys y Santes Fair o’r bont dros afon Banwy · Rosser1954, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 2 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft
Powys52.648° N, 3.327° WAgor mewn map ↗

Ystyr yr enw

Llanfair Caereinion: llan Fair yng Nghaereinion, gwlad caer Einion

Llanfair Caereinion

  • Llan eglwys, tir sanctaidd caeedig
  • fair y Santes Fairo Mair (treiglad meddal: m → f)
  • Caer caer
  • einion Einion, enw dyn

Datgodio unrhyw enw lle arall →

Saif Llanfair Caereinion, ‘eglwys Fair yng nghaer Einion’, ar safle caer Rufeinig, ym mhen draw’r rheilffordd gul fach o’r Trallwng.

Agor y rheilffordd6 Ebrill 1903
Y tân mawr1758
Gwirfoddolwyr yn ailagor y rheilffordd6 Ebrill 1963

Caer Einion

Mae’r enw’n uno llan a Mair, eglwys Fair, â caer ac Einion, enw gŵr, a chodwyd y dref ar safle hen gaer Rufeinig.

Tân 1758

Yn 1758 bu bron i dân mawr ddileu’r dref, a chodwyd hi eto.

Y rheilffordd ysgafn

Agorodd y lein gul o’r Trallwng, wyth milltir a hanner o hyd, ar 6 Ebrill 1903. Rhedodd ei thrên nwyddau olaf yn 1956, ond cymerodd gwirfoddolwyr hi drosodd a’i hailagor o Lanfair ar 6 Ebrill 1963, drigain mlynedd i’r diwrnod wedi’r agor cyntaf.

Pobl

Ganed yma’r arlunydd John Griffiths, a fu’n gweithio yn India, a ganed y delynores Alis Huws yn y Foel gerllaw.

Ar fap y trefi →

Brwydrau gerllaw

Ffynonellau a darllen pellach

Wikipedia (Saesneg) ↗

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf