Hanes Cymru / Cymru’r Ugeinfed Ganrif

b. 1963

Mark Hughes

Ymosodwr o Riwabon yn enwog am ei foleau syfrdanol i Fanchester United a Chymru, y chwaraewr cyntaf i’w enwi’n Chwaraewr y Flwyddyn y PFA ddwywaith, ac wedyn rheolwr Cymru.

Llun: Tai yng nghwm Tryweryn yng Nghapel Celyn, a dynnwyd gan Geoff Charles yn 1957 cyn boddi’r pentref · Geoff Charles, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 4 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft
b. 1963 (wedi’i gofnodi) Sparky Cymru’r Ugeinfed Ganrif Chwaraeon
Mark Hughes
Mark Hughes · Llun: Wikimedia Commons · Chensiyuan, CC BY-SA 4.0

Mark Hughes o Riwabon, “Sparky”, oedd y blaenwr a enillodd ddau deitl Uwch Gynghrair a phedwar Cwpan FA, a chwaraeodd i Barcelona a Bayern Munich, a’r chwaraewr cyntaf erioed i’w enwi’n Chwaraewr y Flwyddyn y chwaraewyr ddwywaith. Enillodd 72 cap dros Gymru ac yn ddiweddarach bu’n rheolwr ar ei wlad.

Ganed1 Tachwedd 1963, Rhiwabon
Cymru72 cap, 16 gôl; rheolwr 1999–2004
Prif anrhydeddau2 deitl Uwch Gynghrair, 4 Cwpan FA, 3 Chwpan y Gynghrair, 2 Gwpan Enillwyr Cwpanau Ewrop
GwobrauChwaraewr y Flwyddyn y PFA 1989 a 1991; OBE 2004

Rhiwabon#

Ganed a magwyd Leslie Mark Hughes yn Rhiwabon, ger Wrecsam, ac yn fachgen cefnogai Wrecsam. Sylwodd sgowt Manchester United yng Ngogledd Cymru arno, ac ymunodd â’r clwb wrth adael yr ysgol yn 1980. Cymerodd ei lysenw, Sparky, o gomic.

Manchester United#

Sgoriodd yn ei gêm gyntaf i’r tîm cyntaf yn 1983–84, a’r tymor wedyn helpodd ei 25 gôl United i ennill Cwpan yr FA.

Yn 1986 symudodd i Barcelona ac yna i Bayern Munich. Ar 11 Tachwedd 1987 chwaraeodd ddwy gêm mewn un diwrnod: i Gymru yn erbyn Tsiecoslofacia ym Mhrag, ac yna, wedi’i hedfan dros y ffin, i Bayern yng Ngorllewin yr Almaen.

Yn 1988 daeth United ag ef adref am ffi record i’r clwb o £1.8 miliwn. Yn 1989 ef oedd y chwaraewr United cyntaf i’w bleidleisio’n Chwaraewr y Flwyddyn y PFA, ac yn 1991 enillodd hi eto, y chwaraewr cyntaf erioed i’w hennill ddwywaith. Y flwyddyn honno sgoriodd y ddwy gôl yn erbyn ei hen glwb Barcelona wrth i United ennill Cwpan Enillwyr Cwpanau Ewrop.

Yn 1993 ef oedd prif sgoriwr United wrth iddynt ennill teitl cyntaf yr Uwch Gynghrair, ac yn 1993–94 sgoriodd yn y Darian Elusennol, rownd derfynol Cwpan y Gynghrair a rownd derfynol Cwpan yr FA, yr unig chwaraewr erioed i wneud hynny mewn un tymor.

Cymru#

Chwaraeodd 72 o weithiau dros Gymru a sgorio 16 gôl, ac o 1999 i 2004 bu’n rheolwr y tîm cenedlaethol. Yn 1990 ymddangosodd hyd yn oed yng nghomedi S4C C’mon Midffîld!, gan ofyn i Mr Picton, “Siawns am gêm?”, cyn mynd ar y cae a sgorio.

Y rheolwr#

Fel rheolwr aeth â Blackburn Rovers i’r chweched safle yn 2005–06 ac arwain Stoke City i’r nawfed safle dri thymor yn olynol. Fe’i gwnaed yn OBE yn 2004 am ei wasanaethau i bêl-droed, ac mae ei ferch Xenna wedi chwarae hoci dros Gymru.

Ffynonellau a darllen pellach

Wicipedia ↗

Casglwch y set

Mae darllen y dudalen hon yn casglu ei cherdyn. Casglwch bob cerdyn yn y set. Eich holl gardiau →

Hefyd yn yr oes hon

1861–1947

Syr John Edward Lloyd

Hanesydd y tywysogion (wedi’i gofnodi)

Yr hanesydd a ysgrifennodd yr hanes llawn cyntaf o Gymru o’r cyfnod cynharaf hyd 1282, ac a olygodd y Bywgraffiadur Cymreig.

Syr John Edward Lloyd
1862–1952

Billy Hughes

Prif Weinidog Cymraeg Awstralia (wedi’i gofnodi)

Fe’i magwyd yn Llandudno, yn fab i saer o Gaergybi, ac arweiniodd Awstralia drwy’r Rhyfel Byd Cyntaf yn Brif Weinidog o 1915 i 1923.

Billy Hughes
1863–1945

David Lloyd George

Prif Weinidog (wedi’i gofnodi)

Prif weinidog Cymraeg ei iaith rhwng 1916 a 1922, y gosododd ei Gyllideb y Bobl yn 1909 seiliau’r wladwriaeth les.

David Lloyd George
1864–1929

Syr John Morris-Jones

A osododd reolau’r Gymraeg a’r gynghanedd (wedi’i gofnodi)

Athro Bangor a ysgrifennodd ramadeg mawr y Gymraeg, gosod rheolau’r gynghanedd yn Cerdd Dafod, a rhoi i’r Gymraeg yr orgraff a ddefnyddia heddiw.

Syr John Morris-Jones

Ysgrifennwyd gan Ifan Cyhoeddwyd gyntaf Diweddarwyd ddiwethaf